SUCCESVERHAAL
Bibliotheek Rijn en Venen
Hoe Bibliotheek Rijn en Venen met een lokale campagne draagvlak creëerde bij inwoners én gemeenteraad
Bibliotheek Rijn en Venen (BReV) heeft tien vestigingen en twee afhaalpunten in de gemeenten Alphen aan den Rijn, Kaag en Braassem, Nieuwkoop en Zoeterwoude. De lokale organisatie heeft een duidelijke ambitie: meer gebruikers bereiken, zodat zoveel mogelijk inwoners kunnen meedoen, leren en zich ontwikkelen. Maar vooral ook een plek hebben om te zijn.
Dat doel sluit aan op de landelijke ambitie van 8 miljoen bibliotheekgebruikers in Nederland. Tegelijkertijd weet Bibliotheek Rijn en Venen dat dit alleen mogelijk is met blijvende steun van de gemeenteraad. Gemeentelijke besluitvorming is immers bepalend voor financiering, ruimte en continuïteit van de bibliotheek als maatschappelijke voorziening. Met de gemeenteraadsverkiezingen in aantocht ontstond een belangrijk momentum. De centrale vraag werd: hoe laten we op een geloofwaardige en eigen manier zien wat de bibliotheek betekent voor de gemeente en haar inwoners?
Het merkhuis als vertrekpunt
Het bestaande merkhuis van Bibliotheek Rijn en Venen vormde het logische startpunt. Hierin stond al helder beschreven waar de bibliotheek voor staat. Maar juist omdat dit fundament zo stevig was, ontstond de vervolgvraag: hoe zorgen we dat dit verhaal niet alleen klopt op papier, maar ook zichtbaar en voelbaar wordt in de praktijk?
De uitdaging zat dus niet in het bedenken van een nieuw verhaal, maar in het activeren van het bestaande verhaal. In plaats van het merkhuis één-op-één te vertalen naar communicatie, kozen we ervoor om het te challengen. In aanloop naar een op maat gemaakte sessie formuleerden we scherpe reflectievragen en gaven we de medewerkers van Bibliotheek Rijn en Venen gericht huiswerk mee.
Tijdens de sessie onderzochten we samen:
- Wat bedoelen we hier nu écht mee?
- Wat zijn de kaders en waar zit ruimte om het anders te doen?
- Hoe ben je er voor iedereen, zonder letterlijk te zeggen dat je er voor iedereen bent?
- Welke groepen zijn zichtbaar aanwezig in de gemeente, maar maken nog geen gebruik van de bieb?
- Wat doen jullie al om jullie maatschappelijke rol waar te maken, en wat zou je (nog) moeten doen?
Door deze vragen werd het verhaal concreter per doelgroep. Minder algemeen, meer eigen. Zo groeide het merkhuis door tot een activatiehuis: een inhoudelijk kompas dat richting gaf aan keuzes in campagne en communicatie.
Van inzicht naar concept
Een belangrijk inzicht was dat de bibliotheek in de beeldvorming vaak nog wordt gezien als een plek van lezen en boeken, terwijl Bibliotheek Rijn en Venen in de praktijk een veel bredere maatschappelijke functie vervult. Een plek waar mensen werken aan taalvaardigheid, digitale zelfredzaamheid, praktische hulp krijgen en tot rust komen.
Dat inzicht vertaalden we naar het concept: KIES DE BIEB. Met slogans in de vorm ‘Van X naar Y’ wordt steeds een herkenbare situatie gekoppeld aan wat de bibliotheek mensen oplevert. Niet het aanbod staat centraal, maar het effect in het dagelijks leven van inwoners. De kracht van het concept is dat het ruimte biedt voor veel verschillende verhalen. Van brede thema’s als Van solo naar samen tot concrete hulpvragen als Van oh jee naar oh ja. De herkenbare beeldtaal zorgt voor samenhang tussen alle uitingen en maakt het concept ook op lange termijn inzetbaar. Een bewust uitgangspunt daarbij was dat deze meerwaarde het krachtigst wordt verteld door lokale bewoners zelf. Door inwoners een stem te geven, wordt zichtbaar wat de bibliotheek concreet betekent in de gemeente en ontstaat een verhaal dat verder gaat dan zenden vanuit de organisatie.
Resultaat
Dankzij de flexibele opzet kon KIES DE BIEB op uiteenlopende manieren worden ingezet. Van opvallende buitenreclame en locatieaankleding tot persoonlijke verhalen van inwoners en communicatie richting de gemeenteraad: telkens bleef de boodschap herkenbaar, terwijl de inhoud aansloot op de specifieke doelgroep.
Vooraf
De campagne startte anoniem, met als afzender KIES. Via uitingen in alle gemeenten en aandacht in de lokale pers werd aangehaakt op het verkiezingsthema, met een maatschappelijke oproep om te stemmen.
Op 18 maart 2026
Op de verkiezingsdag zelf viel alles samen. Bibliotheeklocaties (grotendeels ook stemlocaties) waren aangekleed met campagnemateriaal. De pers was geïnformeerd. De afzender werd onthuld: KIES DE BIEB.
Na de verkiezingen
Na 18 maart werd de campagne verdiept met videoverhalen van inwoners uit de gemeenten. In deze verhalen vertellen zij wat de bibliotheek voor hen betekent en hoe zij geholpen worden om mee te doen, zich te ontwikkelen of zelfstandig te blijven. Juist deze lokale verhalen maakten de maatschappelijke waarde van de bibliotheek tastbaar.
Richting de gemeenteraad
Tot slot ontvingen (nieuwe) gemeenteraadsleden een persoonlijke felicitatie, met een toelichting op de rol en betekenis van de bibliotheek in hún gemeente. Zo werd het publieke verhaal doorvertaald naar een persoonlijke, inhoudelijke boodschap richting beleid.
Met KIES DE BIEB maakte Bibliotheek Rijn en Venen haar maatschappelijke waarde zichtbaar door de campagne breed in te zetten en inwoners actief te betrekken. Niet door te zeggen dat de bibliotheek onmisbaar is, maar door het te laten zien via de mensen voor wie zij er is. Zo creëerde Bibliotheek Rijn en Venen draagvlak bij inwoners én bij de gemeenteraad. Als basis om blijvend te kunnen werken aan haar doel: meer actieve gebruikers en meer maatschappelijke impact.
"Dankzij de fijne samenwerking met Het Merkhuis hebben we een positioneringscampagne ontwikkeld die de identiteit van de Bibliotheek Rijn en Venen helder en onderscheidend vertelt. Hun strategische inzichten, creativiteit en betrokkenheid hebben ons geholpen om het verhaal van de Bibliotheek bij nieuwe doelgroepen kenbaar te maken. Kortom, een samenwerking die veel heeft opgeleverd."
